અમીર લોકો (HNI – High Net Worth Individuals) માત્ર પૈસા બચાવવા માટે નહીં, પણ સંપત્તિ જાળવી રાખવા અને તેને ઝડપથી વધારવા માટે રોકાણ કરે છે. ૨૦૨૬ના સમયગાળામાં અમીર લોકોની રોકાણ કરવાની પદ્ધતિમાં નીચે મુજબના મુખ્ય બદલાવ જોવા મળ્યા છે:
૧. એસેટ એલોકેશન (Asset Allocation)
અમીર લોકો ક્યારેય પોતાના બધા જ પૈસા એક જગ્યાએ નથી રોકતા. તેઓ સામાન્ય રીતે ૬૫:૩૫નો ફોર્મ્યુલા અપનાવે છે:
- ૬૫% ગ્રોથ એસેટ્સ: શેરબજાર (Direct Equity), મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને પ્રાઇવેટ ઇક્વિટી.
- ૩૫% ડિફેન્સિવ એસેટ્સ: સોનું, બોન્ડ્સ, ફિક્સ્ડ ઇન્કમ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ અને કેશ રિઝર્વ.
૨. અલ્ટરનેટિવ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ (Alternative Investments)
સામાન્ય લોકો માત્ર FD કે સોના વિશે વિચારે છે, જ્યારે અમીર લોકો એવા વિકલ્પો શોધે છે જે સામાન્ય બજાર સાથે જોડાયેલા ન હોય:
- સ્ટાર્ટઅપ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ: ઉભરતી કંપનીઓમાં એન્જલ ઇન્વેસ્ટર તરીકે રોકાણ કરવું.
- REITs (Real Estate Investment Trusts): સીધી જમીન ખરીદવાને બદલે કોમર્શિયલ પ્રોપર્ટી (મોલ, ઓફિસ) માં ડિજિટલી રોકાણ કરી ભાડાની આવક મેળવવી.
- પ્રાઇવેટ ઇક્વિટી અને હેજ ફંડ્સ: જે સામાન્ય લોકો માટે ઉપલબ્ધ હોતા નથી.
૩. ટેક્સ અને ખર્ચનું મેનેજમેન્ટ (Tax Efficiency)
અમીર લોકો માટે રોકાણ કરતા વધુ મહત્વનું એ છે કે તેમાંથી ટેક્સ કેવી રીતે બચાવવો.
- તેઓ Tax-loss Harvesting જેવી પદ્ધતિ વાપરે છે (નુકસાન વાળા શેર વેચીને નફા સામે ટેક્સ સેટ કરવો).
- ડાયરેક્ટ પ્લાન્સ પસંદ કરીને કમિશનનો ખર્ચ બચાવે છે.
૪. ગ્લોબલ ડાયવર્સિફિકેશન (Global Investing)
તેઓ માત્ર ભારત જ નહીં, પણ અમેરિકા કે અન્ય વિકસિત દેશોના શેરબજારમાં (Apple, Google જેવી કંપનીઓમાં) પણ રોકાણ કરે છે. આનાથી જો ભારતીય રૂપિયો નબળો પડે, તો પણ તેમનું ડોલર આધારિત રોકાણ તેમને ફાયદો કરાવે છે.
૫. ESG અને ટકાઉ રોકાણ (Sustainable Investing)
હાલમાં અમીર લોકો એવી કંપનીઓમાં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરે છે જે પર્યાવરણ (Environment), સામાજિક જવાબદારી (Social) અને સુશાસન (Governance) ને મહત્વ આપતી હોય. રિન્યુએબલ એનર્જી અને ગ્રીન ટેકનોલોજી તેમના મનપસંદ ક્ષેત્રો છે.
૬. પોર્ટફોલિયો ક્લીન-અપ (Clutter Reduction)
વધુ પડતી સ્કીમો કે ૨૦-૨૫ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રાખવાને બદલે, તેઓ માત્ર ૮ થી ૧૨ ગુણવત્તાસભર સ્કીમો રાખવામાં માને છે. તેઓ માને છે કે વધુ પ્રોડક્ટ્સ હોવાથી વળતર ઘટી જાય છે અને તેને મેનેજ કરવું મુશ્કેલ બને છે.
અમીર લોકોની માનસિકતા (The Wealthy Mindset):
- તેઓ સમય (Time) ને સૌથી મોટું હથિયાર માને છે.
- તેઓ બજારના ઉતાર-ચઢાવ વખતે ગભરાઈને શેર વેચવાને બદલે ‘Buy the Dip’ (ભાવ ઘટે ત્યારે વધુ ખરીદવું) ની વ્યૂહરચના અપનાવે છે.
- તેઓ રોકાણને માત્ર ‘નફો’ નહીં પણ ‘વારસો’ (Legacy) માને છે.